Zo zijn we bij Bongo Star Search geweest. Dat is de Tanzaniaanse variant van Idols. We wisten niet dat dat er was, totdat onze hoofdredacteur Marten een paar dagen voor vertrek daarmee kwam. Gelukkig voor ons, was de laatste voorronde van het programma op de 27ste, dus wij konden erheen.

Zonder te weten of we wel mochten, gingen we kijken. En we mochten gewoon overal bij zijn! Moet je in Nederland eens proberen. We konden met iedereen praten en ook de audities bijwonen. Ik heb er twee items en een leuke morgen aan overgehouden.

Het eerste is een uitleg over het programma. Wat is Bongo Star Search nu eigenlijk?

Leuk dat we nu weten dat het programma inhoudt, maar het gaat natuurlijk om de audities. Net als in Nederland, kunnen de commentaren van de juryleden heftig zijn.

Zo hoor je maar weer: Talentenjachten zijn er over de hele wereld en ze lijken best wel op elkaar. Maar het is toch leuk om te horen hoe ze het in andere landen doen.

Het verhaal blijft stinken, of exploderen zoals je wilt. We zijn nog geen twee dagen terug of ik krijg een sms: “U cant imagn, another bomb exploded bt killed nobody, bt injured like 7 people” Wat?? Dan ga je zoeken en zoeken en je vindt niets. Want nog steeds willen de Westerse media niks weten van een explosie bij een wapendepot in de buurt van Dar. Waarom eigenlijk niet? Omdat er in eerste instantie ‘maar’ 4 doden te betreuren waren? Omdat er te weinig schade is?

Waarom is het geen nieuws voor de Westerse media? Die eerste berichten zijn niet betrouwbaar, dat weet je. Maar als er na 2 dagen nog zoveel vermisten zijn en het depot en het omliggende terrein, bestaande uit 5000 huizen, volledig verwoest zijn, dan moet je je als journalist toch afvragen wat er gebeurd is? Schijnbaar dus niet. Zelfs niet als de lokale media alles kunnen publiceren, inclusief foto’s, maar de buitenlanders niet in de buurt mogen komen.

Maar goed, die sms dus. En geen nieuws kunnen vinden. Pas de volgende dag vind ik een artikel in The Citizen: Niets aan de hand, ga maar rustig slapen, bevolking. Niets over de nieuwe explosies. Alleen maar de geruststelling van de overheid dat de overgebleven munitie, die nog niet is afgegaan, gezocht wordt. Pas ’s avonds kom ik een artikel tegen, nu in The Guardian (en dat is niet de Engelse), over de nieuwe explosie. Volgens de krant was die gepland. En de gewonden? Och, dat viel wel mee. Van de zeven, waren er al weer vier thuis en lag er nog maar eentje in coma. Juist ja.

Steeds komen er nieuwe verhalen naar buiten. Die verhalen worden door de regering verteld en er klopt niets van die verhalen. Hoe kan het dat een wapendepot maar door zes militairen bevolkt wordt? Hoe kan het dat 2 dagen naar de eerste explosie er 788 vermisten zijn, en de volgende dag er nog maar zes? Is er nu niemand die daar vragen bij stelt?

Eén bericht ben ik tegengekomen, bij de BBC. Maar daar was het belangrijker dat de oppositie vragen had geroepen dat de president misschien wel moet opstappen, vanwege de eerste explosies. Goh, lekker belangrijk, zeg. De oppositie roept wat en dan willen we er wel ineens aandacht aan besteden. Maar de mensen die in tenten moeten wonen en van noodhulp moeten leven, die zijn niet belangrijk. Het is toch een ver-van-mijn-bed-show, nietwaar?

Waarschijnlijk zie ik het allemaal verkeerd en is er niets aan de hand. Maar totdat iemand mij het tegendeel bewijst, blijft voor mij het volgende een feit: De hypocrisie in de westerse media viert nog altijd hoogtij. Zolang er geen eigen belang is, is het niet belangrijk. Journalistieke basisregels hebben hier niets meer mee te maken. ‘Doe er dan wat aan!’ Dat probeer ik, via deze weg. Maar ga dan niet klagen dat ik weer over dit onderwerp begin.

Om kwart voor 5 vlogen we van Dar Es Salaam naar Addis Ababa in Ethiopië. Dus netjes op tijd gingen we inchecken. Ramon kwam later, want die was nog aan het werk, dus Gie bleef op hem wachten. Wij naar binnen. Dan moet je eerst door de beveiliging. Alles uit je zakken en in het mandje. “Excuse me sir, lighters are not allowed on this airport.” Oké, mag ik hem dan in mijn tas doen? Niet dus, ik kon hem inleveren. Lekker dan. Bij de balie snapte ze het ook niet helemaal, omdat niet iedereen die op de lijst stond, erbij was. Toen we ze het uitgelegd hadden, konden we eindelijk door.

Eerst maar even wat eten, want daar hadden we nog geen tijd voor gehad. Inmiddels waren Gie en Ramon ook ingecheckt. Gie was gelijk 10.000 Shilling armer. Die had hij in het bakje gedaan, om door de scanner te laten gaan, maar de douanier vond dat dat geld voor hem was. Dus toen het bakje weer uit de scanner was, was de 10.000 weg. Bewijs dan maar dat je dat geld erin gelegd had.

Op Addis moesten we viereneenhalf uur wachten. Gelukkig, voor een aantal van ons dan, mocht je daar op het vliegveld wel roken. Moet je natuurlijk wel een aansteker hebben. Bij het barretje waar we zaten, er maar eentje gekocht, met een heel mooi lichtje. Alleen was dat lichtje een afbeelding van de president van Ethiopië. Verder ons nog lopen ergeren aan een Nederlandse snob- familie. Die waren wel zo arrogant, en zo stom – Moeder tegen dochter: “Mag ik wat vragen? Wat betekent ‘proceed to gate?’”

Om 11 uur mochten we het vliegtuig in. Dat overigens zijn reis tijdens die viereneenhalf uur veranderde, want we zouden eerst over Frankfurt vliegen, maar dat werd ineens over Parijs. In ieder geval balen, want dat betekende dat we weer ergens een uur zouden staan wachten. Voordat we het vliegtuig in wilden, moesten we eerst weer door de controle heen. Hannelore had haar horloge in een bakje gelegd, met nog wat spullen. Alles ging hier wel oké, vooral voor Gie. Toen we bij de balie stonden, kwam Hannelore erachter dat ze haar horloge had laten liggen. Dus terug naar de controle.

Daar lag hij niet meer. Dan maar vragen. “Nee, die hebben we in je tas gedaan.” Hannelore zoeken, maar geen horloge. Tas opnieuw door de scanner. Niks. Andere tas. Nee, daar zat hij ook niet in. Balend kwam ze terug lopen. “Ze zeggen dat ze ‘m in mij tas gedaan hebben, maar dat klopt dus echt niet… Ze hebben hem toch niet in jouw tas gedaan hè?” Raad u maar… Jawel dus, want de mijn stond open en daar zat nog ruimte in. Kun je nagaan wat een geluk ik gehad heb. Want ze hadden er natuurlijk van alles in kunnen stoppen. En dan heb ik het over de douaniers.

Eindelijk konden we het vliegtuig in. Dat zag er heel goed uit, met in de stoel voor je een eigen schermpje, waar je ook je eigen film kon kiezen. Dat werkte alleen niet. Het bleek een lokkertje te zijn, want ze hadden gewoon hun eigen films die ze vertoonden. Ik heb er niet veel van meegekregen, want ik kon gelukkig wel een paartjes slapen. Of althans iets wat er op leek. Maar steeds werd je wakker gemaakt. Dan was het voor het eten, dan was het voor een verfrissend, warm doekje.

Na negen uur landden we op Brussel. Daar ging het wel vlot. Binnen het uur stonden we buiten. Gelukkig kon ik met Hannelore tot Breda meerijden, anders had ik in Brussel de trein moeten pakken. Dat had me anderhalf uur langer gekost. Nu kon ik lekker in Breda in de trein stappen en na een uur in Culemborg uitstappen. Na 20 uur reizen plofte ik op de bank neer. Terug op Nederlandse bodem. Shit, het is echt zo…

Bannana Zorro & The B-Band

Overdag nog best wel stress gehad. Ik had nog veel werk te doen, waaronder veel vertaling. Want het materiaal dat ik bij Cheza Tanzania had gemaakt, was voor een groot deel in het Swahili. En dat kan ik nog steeds niet spreken of verstaan. Dus Simon zou me helpen met vertalen. Alleen was Simon een goed uur te laat en had daarvoor een hele simpele verklaring: “You know I’m Tanzanian, so off course I would be late.” Heel fijn. Ik heb het allemaal wel kunnen vertalen, maar het werkt niet echt fijn.

Daarna naar Music Mayday gegaan, omdat Gie daar was en we die echt moesten spreken. Eén voordeel, ze hadden weer internet. Dat had er door virussen op de server – waar ze er daar echt teveel van hebben – de hele week uitgelegen. Maar het internet was voor korte duur. Dus konden we weer naar onze vaste stek in het winkelcentrum. Om 7 uur waren we terug, maar we moesten opschieten want drie kwartier later zouden we naar een restaurant gaan.

Uitzicht bij Dar Live, een van de mooiste plekjes van Dar

Enigszins wat laat kwamen aan bij Dar Live, waar we zouden eten. Het leek eerst een gewoon restaurant, maar toen we daar doorheen gelopen waren, kwamen op een van de mooiste plekjes van Dar es Salaam. Aan het strand was een hele gave, houten bar gebouwd. Dat ze dit zo lang voor ons verstopt hebben gehouden, zeg. Het was net of ik terug was op Sint Maarten. Heerlijk op het strand gegeten, daarna nog een biertje op en wat spelletjes gedaan op het strand. Toen vroeg Peter of we meegingen stappen. Aangezien we dat nog niet gedaan hadden en het toch de laatste avond was, waarom niet?

Van links naar rechts: Peter, Hannelore, Paulus, Michiel

Met zijn zessen, Peter, Hannelore, Paulus, ik, Jackie en Noëlla (Noëlla en Jackie staan niet op de foto, helaas), zijn we toen naar de Ierse Pub geweest. Nu ga ik hier wel regelmatig naar de Ierse Pub, gewoon om een biertje te drinken en een potje te poolen, maar dat is in Tanzania niet aan de orde. Daar is de Ierse Pub dé uitgaansgelegenheid van de vrijdagavond. Met live muziek. En wat voor muziek, zeg. Ongelofelijk. Bongoflavour in de Pub.

Nadat we entree hadden betaald, mochten we de pub in. Boven de deur een set huisregels, met een hele sterke laatste regel: “No Hookers”. Binnen stond de muziek echt zo hard! Maar de band was zo goed! Hun versie van Loinel Richie’s Angel is werkelijk waar onovertreffelijk. De hele pub ging uit zijn dak. En wij ook. Heerlijk alle stress en andere dingen van de afgelopen twee weken eruit kunnen gooien. Oh, en de band? Banana Zorro & The B-Band. Als iemand mij aan een cd kan helpen, heel graag.

Na een stukje lopen en afgesneden te zijn door een Bajaji, konden we die terug naar het hotel nemen. In tegenovergestelde richting kwam een witte auto met rood zwaailicht en sirene ons tegemoet. Daarachter allemaal witte vrachtwagens, en wel een stuk of 30. Op de zijkant, grote zwarte letters: UNAMID. Wat is dat dan? Ik ken veel afkortingen van de VN, maar daar had ik nog niet van gehoord. Dus daar een beetje over praten, want we zagen water- en brandstoftankers rijden, diepladers met grote waterbakken en huifwagens. Heel apart.

Woensdag kwamen we met een paar mensen van het internetcafé af en weer zagen we UNAMID wagens. Nu waren het er maar vijf, maar wel troepentransport, zeg maar. En diezelfde avond nog een commandowagen. Maar we wisten nog steeds niet waar UNAMID voor stond. En wat doe je als je met een vraag zit? Dan vraag je het aan je moeder.

Dus even een smsje gestuurd met de vraag of ze eens wilde kijken wat het was en of er iets aan de hand was. Niet veel later had ik haar aan de lijn en ze vertelde me dat ze het nog niet gevonden had, maar wel dat er problemen waren in Mbagala, waar vorige week de explosie was. Veel mensen hadden nog geen onderdak en huizen die er nog stonden, waren nog steeds niet gecheckt of ze wel veilig waren. Toen werd het ineens een interessante avond.

Op het hotel direct contact gezocht met de Nederlandse ambassade en het bleek dat de VN noodhulp had gestuurd. We kregen gelijk een contactpersoon bij de VN, voor meer informatie. Inmiddels was mijn moeder nog steeds bezig met informatie te zoeken. Dat zou ze me doormailen. Gelijk hebben we de plannen voor donderdag gemaakt; wie gaat wat doen.

Dus donderdag ben ik vroeg naar het internet café gegaan. Daar vond ik gelijk in mijn mail, de research van mijn moeder. UNAMID staat voor: United Nations/African Union Mission in Darfur. Vreemd, want wat moet de VN-missie voor Darfur in Tanzania? Ik heb gelijk contact gezocht met de VN, wat nog niet zo makkelijk is, omdat je steeds doorverbonden wordt, niemand weet wie erover gaat en dat je beltegoed snel op is. Toen de ambassade weer gebeld. Zij konden mij een stuk verder helpen.

Naar drie uur bellen, had ik eindelijk de juiste persoon aan de lijn. Die wist mij te vertellen dat er inderdaad noodhulp naar het gebied was gestuurd, maar uit naam van Unicef en een taskforce. Wat UNAMID was, wist de persoon ook niet. Dat bleek gewoon een transport naar de haven van Dar geweest te zijn.

Door dat ene berichtje wat mijn moeder in de krant gevonden had, konden we wel weer een mooi verhaal maken. Dat vind je op GeR. Dank je, ma. Namens het hele team.

Maar er is toch iets vreemds met het Zorilla hotel. En hoe langer je er zit, hoe meer dat opvalt. In het begin dachten we dat er gewoon veel gasten waren die er maar één nacht bleven. Want elke avond stond er weer een nieuwe auto op het terrein, die de volgende ochtend dan weer weg was. En altijd zijn het zaken mannen met een jonge vrouw, die er opgedost uitzien. Na een paar dagen kwamen ze ook ’s middags aan, en gingen ze na een paar uur weer weg.

Dus toen zijn we er maar eens op gaan letten. En wat bleek: soms zijn er maar één of twee uurtjes. Vaak gaan de vrouwen eerst weg en dan pas de mannen. Dat geeft toch wel te denken, nietwaar? Want waarom huur je een kamer in een motel per uur? Waarschijnlijk niet om gezellig te gaan kaarten. Tenzij ze van strippoker houden, maar dat hebben we maar niet gevraagd.

Vorige week kwam er ineens een hele grote Afrikaan, met een staartje en een dikke gouden ketting. Hij stond een half uurtje met de eigenaar van het hotel te praten. Waar het over ging konden we niet volgen, maar het was naar onze mening een apart gesprek. Toen de grote Afrikaan wegging, kwam er vrijwel direct weer een auto met een zakenman en een mooie vrouw.

We hebben geen bewijzen, maar we hebben wel een flauw vermoeden wat er allemaal in het hotel gebeurd. Want een afgelegen plek, waar niemand je auto aan de straat ziet staan en je met een mooie vrouw een paar uur alleen kunt zijn, zonder dat iemand vragen stelt, laat zich wel raden wat er allemaal kan gebeuren.

De groep studenten waarmee we werken, leken ons echt een gedreven groep. Toen we aankwamen waren ze er allemaal, wilden ons alles laten zien en kwamen meteen met ideeën voor nieuwe verhalen. Heel leuk. Maar nu we een goede week verder zijn, loopt het wat stroever.

Ik moet gelijk even een onderscheid maken. De meiden, Suzanne, Jackie en Noëlla doen hun stinkende best om ons zoveel mogelijk te helpen. Ze zijn echt zo gedreven, daar zou menig docent bij ons op de FHJ trots op zijn, om ze hun studenten te mogen noemen.

Met de jongens ligt het wat anders. Robin en Simon, mijn partner, komen echt met goede ideeën, daar zal ik niks van zeggen. Maar het regelen ervan gaat zo lastig met hen. Ze gaan er een beetje laks mee om, heb ik het idee. Zo van; het komt wel.

Een voorbeeldje. Simon kwam met het verhaal over een stam in het Noordoosten van Tanzania, die nog in de bossen leven en ván de bossen leven. Heel interessant. En dat vertelde hij me al op de dag van onze aankomst. Hij zou het wel gaan regelen.

Nadat we de volgende dag onze planning hadden gemaakt, zouden we het op een donderdag gaan maken. Maar donderdag kwam en geen interview. Nee, dat kwam omdat die man er niet was en hij wel het nummer van hem gekregen had, maar dat klopte niet, maar morgen zou het goed komen. Uiteindelijk heb ik op zandag dat interview kunnen doen.

En dat is een beetje frustrerend af en toe, zeker als je gewoon een volle agenda hebt. Of dat je maatje gewoon niet komt opdagen en dan na een paar uur belt: ‘Ja, ik had ineens een sollicitatie’. Natuurlijk moet je daar naar toe gaan, maar laat het dan even weten. Dat werkt een stuk handiger.

Gisteren hebben we overigens het toppunt van te laat zijn meegemaakt. Een lokale danswedstrijd begon maar vijf uur te laat! De reden daarvan? Het hele decor moest nog opgebouwd worden. Ach ja, hier houden ze van African Time.

Dat was bij de Maishi Club, waar het programma Cheza Tanzania opgenomen werd. Dat is een dans-talentenjacht, mede mogelijk gemaak door Music Mayday. Daar lees en hoor je later meer over. Toen we in de club kwamen, was het benauwd en het rook er alsof 200 mensen drie dagen lang maden hadden lopen kweken.

Dus om die lucht weg te laten trekken, en ook omdat er gedanst en gewerkt moest worden, hadden ze de airconditioning aangezet. Voor die putlucht werkte dat heel goed. Die was zo verdwenen. Maar ze hadden die airco op 16 graden gezet! Weet je hoe koud dat is, als het buiten tussen de 30 en 40 graden is? Geloof me, heel koud. Als we binnen eeven stil stonden, kregen we gewoon kippenvel.

Maar ik moest steeds naar buiten voor mijn interviews, omdat ze binnen de muziek aan het regelen waren. En dat doen ze hier dus op volle sterkte. En volle sterkte betekent de versterkers vol open. Als je daar dan een interview doet, hoor je eigenlijk alleen maar bass en wat gemompel. Niet handig dus.

Dus dan maar steeds naar buiten. Maar daardoor ga je steeds de warmte in en dan weer de kou. Doe je dat bezweet, wat sowieso het geval is, want je verliest echt veel vocht hier, dan kun je lachen. Daar kwam ik tijdens het eten achter.

Bij het tentje waar we zaten te eten en voetbal te kijken – wat echt wel een beleving is, want die Afrikanen gaan echt helemaal los – voelde ik echt die kou op komen zetten. Ik had geen trek meer in mijn eten, voelde een lichte koorts en alles deed zeer. Ik heb maar besloten om de wedstrijd niet af te kijken en naar het hotel te gaan. Daar lekker een vest aangetrokken om alles er gelijk uit te zweten. Het zag er niet uit, maar het heeft wel geholpen.

Ik had een interview met Peter Nyanda, ‘program director’ van Music Maday, de organisatie waarmee wij hier in Tanzania samenwerken. Het interview ging heel leuk. Hij gaf leuke antwoorden, sprak lekker vlot en het gesprek ging goed.

Alleen in het begin ging er een telefoon. Dat is irritant als dat door je opname gaat. Dus ik zette de recorder even op pauze. Is helemaal geen probleem, dt kan dat ding goed hebben. Maar als je dan weer door wilt gaan, moet je hem natuurlijk aanzetten.

En daar ging het dus even mis. Want ik had het verkeerde knopje te pakken. En zonder op de recorder te kijken, ging ik vrolijk door. Alleen nam dat kreng dus niks op. Heel fijn. En ja, je mag me uitlachen, want dit is dus het eerste wat je geleerd wordt als je met de recorder op pad gaat: Kijk altijd of de recorder loopt!!

Gelukkig kon ik het interview nog een keer doen en het was net zo leuk. De opmerking van Peter was wel geplaatst toen ik zei dat ik het verkeerde knopje had ingedrukt: “En wat nou als je met president Obama had gesporken, op zijn vliegtuig?” Tja, dan had ik een heel groot probleem gehad.